มูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ เครื่องถมของมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพในสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ ได้โดยเสด็จพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ไปทรงเยี่ยมพสกนิกรทั่วทุกภาคของประเทศมา ๔๐ กว่าปีแล้ว ได้ทรงพบว่า ราษฎรไทยหลายท้องถิ่น มีฝีมือเป็นเลิศทางหัตถกรรมหลายชนิดสืบทอด มาแต่บรรพบุรุษ สมควรจะอนุรักษ์ไว้ให้เป็นมรดก ของชาติสืบไป พระองค์จึงทรงทุ่มเทพระวิริยะ อุตสาหะ และพระราชทรัพย์มาส่งเสริมงาน หัตถกรรมแก่ราษฎร วัตถุประสงค์สำคัญก็คือเพื่อ หาอาชีพเสริมเพิ่มรายได้แก่กสิกรที่ประสบปัญหา ในการเพาะปลูก หรือกสิกรที่ว่างจากฤดูเพาะปลูก ให้ได้มีงานทำอยู่กับบ้าน วัตถุประสงค์อีกประการ หนึ่งก็คือ เพื่อธำรงรักษาและฟื้นฟูหัตถกรรม แบบไทยโบราณ ซึ่งกำลังจะเสื่อมสูญไปตาม กาลเวลาให้กลับมาแพร่หลาย สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้เปิดสอนหัตถกรรมแทบทุกประเภท แก่บุตรหลานของราษฎรที่ไร้ที่ทำกินขึ้น ณ บริเวณสวนจิตรลดา และเปิดสอนสมาชิกต่างจังหวัด ในบริเวณพระตำหนักทุกภาค เวลาที่พระองค์เสด็จพระราชดำเนินแปรพระราชฐาน ไปประทับแรม เพื่อทรงเยี่ยมราษฎร ทรงรับเด็กยากจน และการศึกษาน้อย ผู้ยังไม่เคยมีประสบการณ์ทางด้านการช่างใดๆ เข้ามาเป็นนักเรียนศิลปาชีพ ทรงเสาะหาครูผู้มี ฝีมือที่ยังหลงเหลืออยู่ มาถ่ายทอดผลงานอัน ประณีตละเอียดอ่อนเหล่านี้ ทรงติดตามผลงาน ทุกชิ้น และพระราชทานกำลังใจแก่สมาชิกทุกคน โปรดที่จะทรงใช้สอยผลิตภัณฑ์ศิลปาชีพทุกชนิด เพื่อเป็นตัวอย่างแก่ราษฎรทั่วไป การที่พระองค์ท่านทรงริเริ่มพระราชกรณียกิจด้านนี้มากว่าสิบปี ก็ทรงเห็นสมควร ที่จะจัดตั้งอาคารศิลปาชีพขึ้น ณ สวนจิตรลดา เพื่อเป็นศูนย์กลางของการเรียนการสอนศิลปาชีพแขนงต่างๆ และเพื่อเป็นศูนย์กลางของผลิตภัณฑ์ศิลปาชีพจากราษฎรทั่วประเทศ จึงได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สร้างอาคารศิลปาชีพขึ้น ที่ข้างตึกที่ทำการกองราชเลขานุการในพระองค์ สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ โดยทรง ใช้จ่ายจากพระราชทรัพย์ส่วนพระองค์เอง ทรัพย์สิน ส่วนพระมหากษัตริย์ งานของศิลปาชีพเจริญ เติบโตขึ้นอย่างรวดเร็ว และผลิตภัณฑ์ศิลปาชีพ ได้แพร่หลายกว้างขวาง เป็นที่นิยมในหมู่ราษฎร ไทยและชาวต่างประเทศ จากเดิมที่พระองค์ทรง ใช้จ่ายเพื่อศิลปาชีพจากพระราชทรัพย์ส่วนพระองค์ ได้มีผู้กราบบังคมทูลขอพระราชทานให้ทรงจัดตั้ง ขึ้นเป็นมูลนิธิได้สำเร็จ เมื่อวันที่ ๒๑ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๑๙ และทรงรับเป็นองค์ประธานมูลนิธิด้วย ต่อมารัฐบาลได้ประจักษ์ถึงผลงาน และคุณประโยชน์ของมูลนิธิ จึงได้รับเป็นหน่วยงานหนึ่งของรัฐ โดยจัดตั้งเป็นกองศิลปาชีพขึ้น ใน สำนักราชเลขาธิการ เมื่อ พ.ศ. ๒๕๒๘ เพื่อ สนับสนุนงานของมูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพใน สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ มูลนิธิใช้ชื่อภาษาอังกฤษว่า "The Foundation for the Promotion of Supplementary Occupations and Related Techniques of Her Majesty Queen Sirikit" หรือเรียกย่อๆ ว่า "The SUPPORT Foundation" โรงฝึกสอนศิลปาชีพสวนจิตรลดา เปิดสอนงานศิลปาชีพแผนกต่างๆ รวมทั้งสิ้น ๑๐ แผนก แผนกถมเงินและถมทอง เป็นแผนกหนึ่งใน ๑๐ แผนก การเรียนการสอนของแผนกถมเงินและถมทอง โรงฝึกสอนศิลปาชีพสวนจิตรลดา สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ ในรัชกาลปัจจุบัน ทรงสนพระทัยเครื่องถม นอกจากได้ทรงเปิดแผนกถมเงิน และถมทอง เพื่อสอนศิลปาชีพ ที่สวนจิตรลดาแล้ว ท่านผู้หญิงมณีรัตน์ บุนนาค ได้อธิบายถึงการออกแบบสินค้าศิลปาชีพฯ ภายในร้านจิตรลดา ไว้ในเรื่อง "พระราชกรณียกิจ ที่ทรงช่วยชุบชีวิตใหม่ให้ปวงประชา" ลงพิมพ์ในหนังสือ "เทอดทัดหัตถา" หน้า ๓๖-๓๗ ว่า |
บทความและภาพประกอบที่อยู่ในเว็บไซต์ของมูลนิธิโครงการสารานุกรมไทยสำหรับเยาวชนฯ นี้ใช้สำหรับเพื่อสนับสนุนการผลิตหนังสือสารานุกรมไทยสำหรับเยาวชนฯ
เป็นการเผยแพร่วิชาการให้แก่เยาวชนและประชาชนทั่วไป โดยจะนำไปแจกจ่ายให้โรงเรียนทั่วประเทศ และจำนวนหนึ่งนำออกจำหน่ายเพื่อนำเงินมาสมทบทุนในการจัดพิมพ์ต่อไป
ซึ่งเป็นการใช้สิทธิโดยสุจริต ทั้งนี้มูลนิธิได้รับอนุญาตทั้งบทความและภาพประกอบจากผู้เขียนแล้ว หากมีประเด็นขัดข้องสงสัยในเรื่องลิขสิทธิ์อย่างใด ขอได้โปรดแจ้งให้
มูลนิธิโครงการสารานุกรมไทยสำหรับเยาวชนฯ ทราบเพื่อพิจารณาแก้ไขความขัดข้องสงสัยนั้นต่อไป จะเป็นพระคุณยิ่ง
ลิขสิทธิ์เป็นของมูลนิธิโครงการสารานุกรมไทยสำหรับเยาวชนฯ
ห้ามนำข้อความและรูปภาพไปเผยแพร่โดยไม่ได้รับอนุญาต